MIND - Diet - Wiesz Co Jesz!

MIND - Diet

O CHOROBIE/DIECIE:

Choroby neurodegeneracyjne to grupa chorób uszkadzających komórki nerwowe w mózgu. Są to choroby nieuleczalne, które prowadzą do stopniowego obumierania komórek nerwowych. Skutkiem degeneracji neuronów, a zarazem głównymi objawami chorób neurodegeneracyjnych są problemy z poruszaniem się i obniżenie sprawności umysłowej. Proces prowadzący do wystąpienia choroby neurodegeneracyjnej może trwać latami przed wystąpieniem pierwszych objawów. Do chorób neurodegeneracyjnych zaliczamy m.in. choroba Alzheimera, Parkinsona czy stwardnienie rozsiane.

DIAGNOSTYKA:

Do rozpoznania chorób neurodegeneracyjnych potrzebne jest wykonanie badania przedmiotowego i neuropsychologicznego oceniającego funkcje poznawcze i motoryczne. Oprócz wywiadu wykonuje się badania krwi, w celu wykluczenia innych przyczyn zaburzeń poznawczych i motorycznych, takie jak: morfologia, elektrolity, stężenie glukozy na czczo, transaminazy, mocznik, kreatynina, hormony tarczycy i witamina B12. W diagnostyce wykorzystuje się również tomografię komputerową i rezonans magnetyczny mózgu.

LECZENIE/DIETA:

Dieta MIND to model żywienia skierowany na poprawę funkcji kognitywnych mózgu i zapobieganie występowaniu chorób neurodegeneracyjnych, jej nazwa to z jednej strony angielskie określenie umysłu, a z drugiej - akronim od „Mediterranean-DASH Intervention for Neurodegenerative Delay”. Dieta MIND to zatem połączenie elementów diety śródziemnomorskiej oraz diety DASH. Obie diety zmniejszają ryzyko chorób sercowo-naczyniowych i zaburzeń poznawczych, opierając się na składnikach roślinnych z niewielkim udziałem produktów pochodzenia zwierzęcego i nasyconych tłuszczów. W diecie MIND szczególny nacisk kładzie się na spożywanie owoców jagodowych (jagody, borówki, maliny, truskawki, jeżyny) i zielonych warzyw liściastych, ze względu na ich silnie przeciwutleniające właściwości. Warzywa najlepiej spożywać w formie surowej, o ile nie ma przeciwskazań ze strony przewody pokarmowego, ponieważ dostarczają wtedy większą ilość witamin i przeciwutleniaczy. Dieta MIND opiera się na wykluczeniu produktów o negatywnym wpływie na komórki nerwowe mózgu, m.in. czerwonego mięsa, masła, śmietany, żółtych serów czy produktów z pełnotłustego mleka. Wykluczeniu podlegają także produkty zawierające cukier (w tym słodzone, gazowane napoje), białą rafinowaną mąkę i kwasy tłuszczowe trans: margaryny, słodkie wypieki, tzw. fast foody i produkty smażone. Dieta opiera się na produktach będących źródłem antyoksydantów, witamin z grupy B i kwasów tłuszczowych omega-3: zielonych warzywach liściastych, innych warzywach, orzechach, owocach jagodowych, nasionach roślin strączkowych, pełnoziarnistych produktach zbożowych, rybach, chudym drobiu, oliwie z oliwek i czerwonym winie. W przypadku alkoholu okazało się, że jego niewielka ilość ma lepszy wpływ na pracę mózgu, niż całkowita rezygnacja z jego konsumpcji. Wynika to m.in. z wysokiej zawartości w czerwonym winie resveratrolu, który chroni naczynia krwionośne w mózgu, wpływając na obniżenie ryzyka rozwoju choroby Alzheimera. Zgodnie z założeniami diety MIND, należy spożywać co najmniej trzy porcje produktów pełnoziarnistych i warzyw (najlepiej surowych) dziennie; porcję orzechów, nasion roślin strączkowych i jedną lampkę wina codziennie; drób i owoce jagodowe co najmniej dwa razy w tygodniu i porcję ryby co najmniej raz w tygodniu.

ENERGIA I ROZKŁAD MAKROSKŁADNIKÓW:

Powinny być zawsze dostosowane indywidualnie i zakładać 50-55% energii z węglowodanów, 15-20% energii z białka (pełnowartościowego) i 25-30% tłuszczy. Kaloryczność diety powinna pokrywać zapotrzebowanie na energię. Jeśli występuje nadwaga lub otyłość należy dążyć do jej unormowania i wprowadzić lekki deficyt kaloryczny.

WITAMINY I SKŁADNIKI MINERALNE:

Ze względu na zapewnianie prawidłowej pracy mózgu i polepszanie funkcji kognitywnych, szczególną uwagę należy zwrócić na witaminy z grupy B, a zwłaszcza kwas foliowy, witaminę B6 i B12. Niedobory tych witamin mogą powodować zaburzenia poznawcze, w tym zaburzenia pamięci, brak możliwości skupienia i pogorszoną pracę mózgu.
Związki antyoksydacyjne, szczególnie witamina E, są kluczowe ze względu na ochronę komórek nerwowych przed uszkodzeniami spowodowanymi przez wolne rodniki. Jest to jedna z koncepcji genezy chorób neurodegeneracyjnych – zwiększony stres oksydacyjny degeneruje komórki nerwowe.
Kwasy tłuszczowe omega-3 EPA i DHA – działają ochronnie na komórki nerwowe, jednocześnie zmniejszając stany zapalne i poprawiając wrażliwość insulinową organizmu.

INNE:

W celu poprawy funkcji kognitywnych mózgu i profilaktyki chorób neurodegeneracyjnych oprócz diety bardzo istotna jest aktywność fizyczna, a także regularny trening umysłu: nauka nowych rzeczy, przypominanie sobie kiedyś nauczonych rzeczy, relacje i spotykanie się z innymi ludźmi oraz kontrola nad stresem.
Dieta MIND jest korzystna nie tylko w przypadku chorób neurodegeneracyjnych, ale także u wszystkich osób, które intensywnie pracują umysłowo i żyją w długotrwałym stresie. Jej stosowanie poprawia pamięć i koncentrację oraz niweluje negatywne skutki napięcia nerwowego. Co ciekawe, nawet rozpoczęcie jej stosowania dopiero w wieku 70–80 lat przynosi pozytywne efekty. Dodatkowo dieta ta przyczynia się do poprawy pracy układu krążenia, obniża poziom cholesterolu, ma działania antynowotworowe, a także działa przeciwstarzeniowo i poprawia kondycję komórek skóry. Jej składniki wydłużają uczucie sytości po posiłku, dzięki czemu pomaga w procesie odchudzania lub utrzymania właściwej wagi.